"เขาแผนที่" เป็นภูเขาที่สูงที่สุดบนเกาะหมาก ตั้งอยู่ทางด้านตะวันตกของเกาะ บริเวณแหลมตุ๊กตา
จึงเป็นจุดชมวิวพระอาทิตย์ตกที่สวยงาม เดิมมีชื่อว่า เขาท่าน้ำแต่เมื่อประมาณปี 2510 ทหารเรือได้เข้ามาสำรวจทำแผนที่และ วางหมุดบนยอดเขาเพื่อเป็นจุดอ้างอิงสำหรับการเดินเรือ ชาวบ้านจึงเรียกว่า “เขาแผนที่” นับจากนั้นมา

การขึ้นเขาแผนที่ควรมีไกด์ท้องถิ่นนำทาง เพราะต้องเดินตัดผ่านผืนป่า หากไม่ชำนาญอาจหลงได้ เส้นทางค่อนข้างแคบและชัน บางช่วงต้องเหยียบเหลี่ยมหินขรุขระขึ้นไป โอบล้อมด้วยดงไม้หนาแน่นสองฝั่ง ทั้งไม้ยืนต้น ไม้พุ่ม และกล้วยไม้ป่า

อาจต้องออกแรงเสียเหงื่อกันบ้าง แต่ก็ให้ความรู้สึกสนุกและท้าทายของการผจญภัย ที่สำคัญคือเดินไม่ยากอย่างที่คิดเพราะไม่เกินยี่สิบนาทีจากจุดตั้งต้น เรา ก็พ้นออกจากดงไม้มาถึงลานชมวิวบนยอดเขาแล้ว

เมื่อถึงที่หมายก็หายเหนื่อยเป็นปลิดทิ้งเพราะลานโล่งริมหน้าผาแห่งนี้มีลมโชยพัดเย็นสบาย มองเห็นทิวทัศน์กว้างไกลไปรอบตัว ถัดจากเวิ้งอ่าวออกไป คือเกาะระยั้งนอกและเกาะระยั้งในที่ตั้งอยู่นิ่งสงบท่ามกลางริ้วคลื่นในท้องทะเลสีคราม บรรยากาศเป็นใจให้นั่งทอดอารมณ์ รอชมพระอาทิตย์ตกใครชอบถ่ายรูป ก็กางขาตั้งกล้องเตรียมไว้ได้เลย

เมื่อดวงอาทิตย์กลมโตค่อย ๆ ลดตำลงจดแผ่นน้ำริ้วเมฆเกลื่อนฟ้าก็ระบายด้วยหลากแสงสี ทั้งส้ม ชมพู ม่วง แดงเลื่อมพรายงดงามราวจิตรกรรมจากธรรมชาติ นับเป็นช่วงเวลาสุขสงบที่คุ้มค่ากับการเฝ้ารอ

ใครสนใจขึ้นมาชมพระอาทิตย์ตกบนเขาแผนที่ก็อย่าลืมพกไฟฉายติดตัวมาด้วย เพราะขากลับเริ่มมืดสลัว แต่ไม่ต้องกังวลหากส่องไฟดูทางแล้วค่อย ๆ เดินลงเขาตามคนนำทางอย่างระมัดระวัง เพียงไม่นานก็ลงมาถึงริมถนนที่เป็นปากทางขึ้น

ติดต่อคนท้องถิ่นนำทางขึ้นเขาแผนที่ ได้ที่ คุณนิพนธ์ สุทธิธนกูล (พี่อ้น) ประธานชมรมท่องเที่ยวเกาะหมาก โทร. 08 1443 1294